W ostatnich latach polskie samorządy stanęły przed serią bezprecedensowych wyzwań: pandemią, skutkami wojny w Ukrainie, falami migracyjnymi, a także coraz częściej występującymi ekstremalnymi zjawiskami pogodowymi. Każdy z tych kryzysów był testem dla lokalnych instytucji, mechanizmów zarządzania i wspólnot obywatelskich. Debata poświęcona będzie budowaniu odporności instytucjonalnej i społecznej, zarówno w wymiarze strategicznym, jak i praktycznym — od planowania i finansowania działań po kształtowanie postaw i kompetencji obywateli.
Inspiracją do rozmowy są wnioski z raportu Banku Gospodarstwa Krajowego „Odporność polskich gmin i miast” (2025), który wskazuje, że odporność samorządów to wypadkowa czterech kluczowych wymiarów: ekonomicznego, społecznego, środowiskowego i infrastrukturalnego. Odporność nie jest więc tylko kwestią bezpieczeństwa czy finansów, lecz efektem zdolności do współpracy, zarządzania kryzysowego i odbudowy w duchu zaufania społecznego.
Debata pozwoli spojrzeć na odporność nie tylko przez pryzmat reagowania na kryzysy, ale także jako kompetencję strategiczną JST, determinującą ich zdolność do dalszego rozwoju w niestabilnym otoczeniu geopolitycznym, społecznym i gospodarczym.
Kluczowe zagadnienia:
- Jak definiować i mierzyć odporność instytucji lokalnych w świetle raportu BGK?
- Jakie rozwiązania organizacyjne, finansowe i partnerskie pozwalają samorządom szybciej reagować i powracać do równowagi po kryzysach?
- Jak kształtować rolę władz lokalnych w budowie odporności obywatelskiej oraz zaufanie społeczne, wolontariat i postawy prospołeczne w momentach zagrożenia?
- Jaką rolę mogą odegrać instrumenty wsparcia BGK, środki unijne i krajowe fundusze inwestycyjne w tworzeniu bardziej odpornych miast?
- Jak tworzyć skuteczne partnerstwa między rządem, samorządami, sektorem finansowym i organizacjami społecznymi?
- Jak doświadczenia wynikające z zarządzania kryzysem migracyjnym w miastach takich jak Rzeszów mogą pomóc w projektowaniu nowych modeli odporności?
- Jak przekuć diagnozy z raportów w konkretne strategie i działania wspierające powstawanie lokalnych planów odporności na poziomie JST?